Ұлттық руханият – «Теңізшевройл» назарында
25.10.2015
1076
0
752734_411180239_AIMK8663Кәсіпорын жетінші жыл қатарынан облыстық ақындар айтысына демеуші болды

Шетел инвесторын тартудың тиімділігін алғашқылардың бірі болып дәлелдеген «Теңізшевройл» кәсіпорны басшылығы осыдан жеті жыл бұрын алғаш рет облыстағы айтыс ақындарының басын қосып, ақындар айтысын өткізгенде, көзіқарақты, көкірегі ояу көрерменнің жыр сайысына сусап қалғандығын байқаған-ды. Көрермендер бұқаралық ақпарат құралдары арқылы «Теңізшевройл» кәсіпорнына ұлттық мәдениетіміздің мәйегі болған айтыс өнерінің дамуына қамқорлық танытқаны үшін шексіз алғысын білдіріп, бұндай шара кәсіпорын демеушілігімен жылда өтіп тұрса деген тілек білдірген. Көптің осы тілегіне орай, «Теңізшевройл» Қазақстан Жазушылар одағының облыстық филиалымен бірлесе отырып, жыл сайын облыстық ақындар айтысын өткізуді ұйғарған-ды. Таяуда ғана «Мәңгілік Қазақ Елі» тақырыбында өткен жетінші айтыс соның дәлелі. Бұл жолғы дода облыста ақындар айтысы деңгейінің өскендігін байқатты. Алғашқы жылы бар-жоғы бес жұптан басталған айтыскерлер саны қазір жиырмадан асты. О бастағы мақсат та осындай шара арқылы кемінде бір ақынның бағын ашу, сөйтіп, ұлттық өнер – айтысты дамытуға үлес қосу болатын.


752734_632700525_AIMK8541Н.Жантөрин атындағы облыстық фи­лар­мония залын күн ұзағына ақындар сайы­сына бөлеген Айтыс көрермендер ықы­ласымен айшықтала түсті.
Алқалы жұрт алдында сөз алған «Теңіз­шев­ройл» кәсіпорнының үкіметпен және жұрт­шылықпен байланыс бөлімінің бас ме­неджері Рзабек Артығалиев өз сөзін:
– Біздің кездесуімізге себеп – ұлттық өнеріміздің бірі де, бірегейі Айтыс өнеріне де­ген ерекше құрмет, – деп бастады. – 1993 жылдан бастап ТШО жергілікті тұр­ғын­­дар­дың игілігі үшін Атырау облысы­ның әртүрлі әлеуметтік жобаларына 995 миллион АҚШ дол­ларынан астам қаржы жұм­сады. Жыл­дық бюджеті 25 миллион АҚШ долларын құ­райтын «Игілік» бағдарламасы шең­бе­рін­де Атырау облысында бірнеше балабақша мен мектептердің, басқа да әлеуметтік ны­сандар іске қосылды. Соның бірі – жа­қында ғана Аққыстауда ашылған зама­науи үлгідегі мәдениет үйі. Аталған мә­де­ниет үйінің алғашқы шарасы­ның ақындар айтысымен ашылуы да тегін емес. Қашан да ұлттық мәдениетті ұлық­тауға, соның ішін­де айтыс өнерін дамытуға ерекше мән бе­ретін кәсіпорын осыменен жетінші рет облыстық ақындар айтысын өткізгелі отыр. Бұндағы мақсат – ұлттық өнеріміздің аясын кеңейту, талант иелерін іздеп табу, жас өренді ақындық өнерге баулу. Осы ретте айтыс өткізудегі өзіміздің серіктесіміз – Қа­зақстан Жазушылар одағының облыс­тық ұйымымен бірлесе отырып, жыл сайын ке­мінде бір-екі айтыс ақынының тұсауын ке­сіп, үлкен өнерге қанаттандырсақ, басты олжа сол деп білеміз, – деді ол.
Ал Қазақстан Жазушылар одағы об­лыс­тық филиалының директоры Қойшығұл Жылқышиев:
– Ақынның ақындығы, оның шешендігі, тап­қырлығы, білім деңгейі айтыс үстінде та­нылады. Тұтас мақтаудан, не сынаудан тұ­ратын айтыс – айтыс емес, сондықтан біз­дің айтыскерлеріміз ұтымды ой-пікір­лерімен көрермен көңілінен шығады деген сенімдеміз, – деді.
Биылғы айтыстың тақырыбы жылдағы­дан салмақтырақ болды. Өйткені, «Мәңгілік Қа­зақ елі» идеясы – ортақ шаңырағымыз­дың ұлт­тық идеясы. Сол идеяны жүзеге асыру ба­рысындағы ел экономикасындағы мұ­най­шылар еңбегі, халықтар достығы, ер­тең­ге деген сенім сахнаға шыққан айтыс­кер­лер шабытына қозғау салды. Облыс ау­дандарынан келген ақындардың дені өз­дерінің өлеңді ермек деп қарамай, за­манның ұлы шындығын, көкейкесті сауалдарын алтын зердей тапқыр өлеңге бөлеп айта білді. Олар тәуелсіздік тұғы­рындағы Мәңгілік Қазақ елін, оның жетіс­тік­­те­рін, Қазақ хандығының 550 жылдығын,  сон­дай-ақ, ел экономикасына өлшеусіз пай­да келтіріп отырған Теңіздей алып ке­нішті жырға қосты. Ұлттар арасындағы дос­тық, тәуелсіздік жемісі ақындардың жыр арқауы болды. Жүйелі ойға құрылған батыл да, өткір жырлар көрермен көңілін кө­терумен болды.
«Тура биде туған жоқ» принципін ұстан­ған әділқазылар алқасы – Қазақстан Жазу­­шылар одағының мүшесі, белгілі айтыскер ақын Жәниба Қарасаева, Халел Досмұ­ха­медов атындағы Атырау мемле­кет­тік уни­вер­ситетінің профессоры, филоло­гия ғы­лым­дарының докторы, ақын Қадыр Жүсіп, об­лыстық «Атырау» газетінің бас редакторы, ҚР мәдениет қайраткері, Қазақстанның Құр­метті журналисі Исатай Балмағамбетов, ақындар, Халықаралық «Шабыт» фес­тива­лінің Гран-При иегерлері Бақытгүл Бабаш пен Әлия Дәулетбаева айтыскер ақын­дар­ды ой тереңдігіне, ұтымды жауабы мен ке­­­лісті ұйқасына қарап, бағалауға тырыс­ты. Әр жұпқа жиырма минуттан уақыт бе­ріл­ді. Ақындар осы уақыт ішінде өздерінің ой ұшқырлығын, төкпелілігін, суырып­сал­ма­лығын, филосо­фиялық тереңдігін көр­сетуі тиіс.
Айтыстың беташарын Нұрболат Нұғы­ма­нов пен Жәнібек Садыров ашты. Екі ақын да әп дегеннен көрермен көңіліне әде­мі әзіл, салмақты ой, өткір тілмен жол та­ба білді. Жәнібектің: «Қазақтың қара ал­­тын­ға өкпесі жоқ, Атағын алты қырдан әрі асыр­ған» немесе «Қаймағын қара ал­тын­ның қалқып отыр» деп, қазақтың басына қон­ған бақты тілге тиек етуінің орынды бол­ғандығы көрермендер ықыласынан бай­қалып жатты.
Мәңгілік Қазақ елін сан қырынан жыр­ға қосқан додада екінші айналымға он бір жұп­тан бес жұп өтті.  Серікбол  Панабердиев пен Шынарбек Қабиев, Шалқарбай Ізбасаров пен Айзада Дәулекенова, Жә­нібек Садыров пен Нұрбейбіт Нұғыманов, Сы­рымбек Сәрсенбаев пен Өнербек Дәу­лекенов және Ғалымбек Мұстафа мен Аман­гелді Панабердиевтер финалға шы­ғып, бас жүлдені сарапқа салды. Нәти­же­сінде Бас жүлдені – 500 мың теңгенің сер­тификаты мен Дипломын аққыстаулық Серікбол Панабердиев иеленді. Ал бірінші орынға қызылқоғалық Шалқарбай Ізбаса­ров лайықты деп танылып, диплом және 400 мың теңгеге ие болды. Екінші орын – Дип­лом мен 300 мың теңгенің сертификаты Айзада Дәулекенова мен Амангелді Панабердиевке бұйырса, үшінші орын – Диплом мен 150 мың теңгенің сертификаты Шынарбек Қабиев пен Нұрбейбіт Нұғы­ма­новқа және Жәнібек Садыровқа тап­­­­сырылды.
Айтысқа қатысқан бірде-бір ақын мара­патсыз қалмады. Айтыс қорытын­дысында қатысушылардың бәріне Алғыс хат табыс­талып, 50 мың теңгеден сыйақы берілді.
Ұлттық руханиятты дамытуға өз үлесін қосу­ды мақсат еткен «Теңізшевройл» ЖШС-нің демеушілігімен өткен кезекті айтыс та аяқ­талды. Айтысқа сусап қалған көрер­мен­­дердің әсері сахна жабылып, айтыс­керлер сахна сыртына шықса да көпке дейін басылмады.
– Атырауда не көп, компания көп. Бі­рақ солардың ішінде қазақ өнерінің дамуына қарасып жүргені аз. Осы орайда ұлттық өнердің шын мәніндегі жанашыры – жал­ғыз ғана «Теңізшевройл» кәсіпорны екен­дігін баса айтқым келеді. Жұрт­шы­лық­қа рухани азық сыйлаған кәсіпорын бас­шылығына айтар алғысым шексіз, – деді зей­неткер Фазила Оңғарсынова.
– «Теңізшевройлдың» жыл сайын осы мез­гілде ұйымдастыратын айтысына қуана келемін. Бір кездері республикалық дең­гей­дегі аламан айтыстарға біздің облыс­тан қатысатын ақындар некен-саяқтығы жаныма бататын. Бүгін көргеніміз­дей, Се­рікбол Панабердиев, Шалқарбай Ізба­са­ров, Жәнібек Садыровтарды респуб­ли­ка­лық айтыстарға қысылмай қосуға бо­­­­лады, – деп ой бөлісті көрерменнің бірі – Жантөре Ықыласов.
Иә, ұлттық мәдениетке, төл өнеріміз бен салт-дәстүрімізді жаңғыртуға, сайып келгенде ұлттық руханиятты байытуға құш­тар «Теңізшевройлдың» Қазақстан Жазу­шылар одағы облыстық ұйымымен бір­лес­кен шарасы осылайша тағы да көрермен көңі­лінен шықты.

Светлана Қайырғалиева.
ПІКІР ҚОСУ